พระอาจารย์
14/32 (570512F)
(แทร็กชุดต่อเนื่อง)
12 พฤษภาคม 2557
(ช่วง 1)
(หมายเหตุ : แทร็กนี้แบ่งการโพสต์เป็น 2 ช่วงบทความ)
พระอาจารย์ – เราถึงพร่ำสอนนักหนา...ว่าอย่าทิ้งเนื้อทิ้งตัว
อย่าอยู่ลอยๆ อย่าปล่อยนั่งนอนยืนเดินแบบสบายๆ ไม่รู้เนื้อรู้ตัว
นี่คือการสร้างความคุ้นเคยในศีลสมาธิปัญญา
ให้มันอยู่กับเนื้อกับตัว ให้มันอยู่กับฐานศีลสติสมาธิปัญญาไว้บ้าง ...แล้วก็ให้มันเกิดความคุ้นเคยต่อเนื่อง เป็นนิสัย
เพราะว่าเหตุการณ์ที่มันจะเกิดด้วยอำนาจกรรมวิบากที่มันชักนำมานี่
เราไม่รู้หรอก...วัน ณ เวลา ณ สถานที่ที่มันจะเกิด ที่มันจะเจอเหตุนั้นๆ …มันไม่มีใครมีอำนาจรู้ล่วงหน้าหรอก
ยกเว้นบางท่านบางองค์ที่ท่านมีตบะ
มีฌานสมาบัติ หรือมีอำนาจจิต ท่านก็อาจจะรู้บ้างว่า จะต้องรับกรรมส่วนนั้นส่วนนี้
อย่างหนักอย่างแรงด้วยนะ มันก็มี อย่างนี้เป็น accessory
แต่ละองค์ไม่เหมือนกัน
ซึ่งพวกเราคงไม่มีหรอก
แล้วไม่ต้องไปควานหามันด้วย ...คือไปแบบดุ่มๆ ล่ะวะ เจอก็เจอ เมื่อไหร่ก็เมื่อนั้น นั่น ต้องเป็นอย่างนั้น แล้วก็เป็นผู้อาจหาญ..พร้อมที่จะเจอ
พร้อมที่จะเผชิญในทุกสถานการณ์ ...ซึ่งกว่าจะผ่านแต่ละสถานการณ์น่ะ
บอกให้เลยว่า เหนื่อย...เหนื่อยแล้วก็เสียเนื้อเสียตัวมาก ถูกล่วงเกินมาก
แล้วก็เจ็บใจมาก คับข้องมาก
เป็นผลพวงของการเจริญศีลสมาธิปัญญา ....คือมันไม่สามารถตอบโต้ได้เลย แล้วมันก็จะเก็บมาเป็นสัญญาอีกหลายวันเลย
แล้วก็มาตามล้างอยู่ในสัญญาอีกหลายวัน
ไอ้ตรงเนี้ย เห็นมั้ยว่า
นักภาวนาหรือผู้ภาวนาอยู่ในศีลสมาธิปัญญาเบื้องต้นนี่
มันจะอยู่ในฐานะที่เสียเปรียบทุกประตู ไม่ค่อยได้กำไร ...นี่คิดแบบบวกลบคูณหารในการเป็นอยู่ในโลกแล้ว...กูขาดทุนว่ะ
ตรงเนี้ยที่ว่ามันจะไม่ยอมใช้วิถีนี้เป็นทางดำเนิน ...เพราะมันจะไปเอาคืน นี่เวลาเจอเหตุการณ์ มันจะ...มึงแรงมา กูแรงไป เถียงคำไม่ตกฟาก หรือมันหยิบยกเรื่องนี้
กูก็หยิบยกเรื่องนั้น
คือเอาให้เหนือกว่ามึงน่ะ อะไรอย่างนี้ สะใจดีโว้ย ...นี่ไม่ขาดทุน
เนื้อตัวไม่เสียหาย ความเป็นเรายังแข็งแกร่งคงอยู่
ตัวตนของเรายังหนายิ่งกว่าซีเมนต์สมานไว้อีก
แต่พอมาอยู่ด้วยศีลสมาธิปัญญานี่
กูโดนลูกเดียวๆๆ ...นั่น เลือกเอา ให้ทุกข์มันสอน ให้เชื่อว่าพระพุทธเจ้าสอนว่าดี
เชื่อว่าดี น่าจะดี แล้วต้องดีต่อไปข้างหน้า ไม่วันใดก็วันหนึ่งล่ะวะ
เราจะต้องอยู่แบบอย่างนี้
ทำแบบอย่างนี้ เหมือนเป็นยาจกขอทาน ไม่มีอำนาจต่อรองกับใครเลย ...แต่ว่ามันกระเทือนไปถึงกิเลสภายใน
มันจะมีความกระเทือนไปถึงบัลลังก์ของอวิชชาข้างใน
การที่กระทำในความเป็นไปด้วยมรรคอย่างนี้ ดำรงชีวิต ดำรงต่อเหตุการณ์บุคคลอย่างนี้โดยมรรค ...มันกระเทือน แต่เรายังรับรู้ไม่ได้ถึงความกระเทือนของอาสวะภายใน
ก็ให้มันกระเทือนจนมันกะเทาะ กะเทาะจนมันหลุดร่อน
หลุดร่อนจนมันขาดหาย จางคลายต่อไป ...แต่ส่วนมากมันแค่กระเทือนนี่
กูไม่รอกะเทาะให้ร่อนหรอก...กูก็เลิกแล้ว
เพราะว่ามันทนไม่ได้ต่อการถูกเหยียดหยาม
เอาเปรียบ ดูถูก หรือเสียเปรียบเขาอยู่ตลอดเวลา เป็นผู้ที่กินน้ำใต้ศอกอยู่ตลอด ...กูจะไปกินเหนือศอก ใต้ศอกกูไม่กิน
มีใครเขากินน้ำใต้ศอกกัน
มันรู้สึกไงว่าตัวเองไปกินน้ำที่ใต้ศอกเขา นี่มันคิดเอาเอง มันก็เกิดความกังวล เป็นทุกข์ ที่มันเสียเปรียบ
หรือว่าตัวเองไม่มีคุณค่าพอ มันก็พยายามรีบเร่งขวนขวายเพื่อจะสร้างคุณค่าของตัวเอง
ด้วยวิธีการใดวิธีการหนึ่ง...ด้วยวิชาเทพก็ได้ หรือวิชามารกูก็เอา ...แต่ส่วนมากไม่ใช่วิชาเทพนะ จะเป็นวิชามาร พ่นด่าเถียงเป็นไฟน่ะ นั่น
เร็วที่สุดอาวุธไกลน่ะ คือปาก
มันคือการแก้ที่ไม่ถูกวิธี
แต่นี่คือการแก้ของคนในโลกโดยทั่วไป...แก้ด้วยความไม่รู้ จะแก้กันอย่างนี้ ...เราถึงบอกว่าเป็นศิษย์มีครูนะ เป็นลูกศิษย์พระพุทธเจ้านะ
เนี่ย
มันจะเป็นที่เสื่อมเสียของพระพุทธะ พระธัมมะ พระสังฆะนะ ถ้าเรายังปล่อยให้ผู้ที่นับถือพุทธศาสนาเป็นสรณะเป็นที่พึ่งนี่ โดยไม่แสดง
ไม่ประกาศตัวเองให้โลกรู้
แต่ว่าการประกาศตัวเองอย่างนี้
ตัวเองน่ะจะต้องเจ็บ...คือ “ตัวเรา” จะต้องเจ็บ ...กายใจไม่เจ็บ แต่ “ตัวเรา” เจ็บ ...ต้องการให้ “ตัวเรา” มันเจ็บ ...ต้องการให้ “ตัวเรา” มันตายอยู่แล้ว
ถ้าไม่เจ็บมันจะไม่ตาย
ถ้าไม่เจ็บมันจะไม่จำ ถ้าไม่เจ็บมันจะไม่รู้ว่า “ตัวเรา”
มันเป็นเหตุแห่งทุกข์อย่างไร เป็นต้นตอของทุกข์อย่างไร …นี่ เจ็บจนกว่าจะตายจากกันไป
เมื่อมันตายไปแล้วจะรู้ว่าขันธ์เนี่ยไม่มีเจ็บ ...กายไม่เจ็บ กายไม่เป็นทุกข์ของเรา ใจก็ไม่เคยเป็นทุกข์ของเราเลย นั่น ...แล้วจะอยู่กับโลกได้ โดยที่ไม่หวั่นไหว จึงได้ชื่อว่าเป็นผู้ที่ไม่หวั่นไหวเลยในสามโลกธาตุ
คำว่าไม่หวั่นไหวเลย คือไม่มีจิตใดที่เกิดขึ้นมาหวั่นไหวเลย …แต่ก่อนที่มันจะถึงจุดนี้น่ะ "ตัวเรา" จะถูกกระเทือนมากเลย จนกว่ามันจะล้ม ซึ่งล้มแล้วมันก็พยายามเหยียดตัวของมันเองจะขึ้นมาสู้อยู่อย่างนี้
ศีลสมาธิปัญญามันจะเข้าไปกำราบ
ปราบ ซึ่งมันจะต้านอย่างยิ่ง ไม่ยอมให้ล้ม ...จึงเกิดภาวะเจ็บ
เพราะมันต้าน..ต้านศีลสมาธิปัญญา มันจึงรู้สึกว่าเป็นทุกข์ของเราขึ้น
ในการที่ยอมโดนเสียเปรียบอะไรพวกนี้
นั่นแหละ ต้องการตัวนี้เยอะๆ จึงเรียกว่าทุกข์เท่านั้นแหละที่จะสอน ...สุขไม่สอนตัวเราเลย สุขให้อย่างเดียวคือติดและข้อง แต่ทุกข์นี่มันจะสอนให้เจ็บและจำ และตัวมันจะล้ม ล้ม
แล้วสังเกต
ถ้าไม่มีตัวมันหรือตัวเราชูคออ้าปากขึ้นมานี่ ทุกอย่างจะมีแต่ความราบเรียบ เสมอ
เป็นกลาง ...แต่ถ้ามันได้ชูคอขึ้นมานะ เดี๋ยวมีเรื่อง เดี๋ยวเกิดเรื่อง เดี๋ยวเป็นเรื่อง
ไม่สุขก็ทุกข์
จนจะต้องล้มมันลงมา คอยล้มมันลงมา
ไม่ให้มันชูคอขึ้นมา นี่คืออำนาจของศีลสมาธิปัญญาที่เพียรพยายามอยู่กับคำว่ารู้ตัวนั่นเอง ...เพราะว่าตัวจิตมันจะงอกเงยไม่ได้ หรืองอกเงยแบบไม่สะดวกดาย
ไม่เจริญงอกงามขึ้นมาเป็นเราเป็นเขา
เป็นความคิดเป็นเรื่องราว เป็นอดีตอนาคต ...มันจะเจริญไม่ค่อยสะดวก มันจึงรู้สึกขัดๆ
ขัดใจตัวมันเอง คือตัวเราเอง ไม่ได้ดั่งใจตัวเราเอง
ศีลสมาธิปัญญามันเป็นตัวที่คอยขัดขวางความคิด
มันเป็นตัวที่ทำให้ความคิดไม่ต่อเนื่อง มันเป็นตัวที่ขัดขวางอารมณ์
เป็นตัวที่ทำให้อารมณ์นี่ไม่ต่อเนื่อง ไม่ว่าจะทั้งดี ทั้งเลว ทั้งสุข ทั้งทุกข์
มันจะขัดขวางหมดเลย ตัวศีลสมาธิปัญญานี่
เพราะมันเป็นตัวที่ตรงกันข้ามกับการเกิดขึ้นของจิต
หรือว่าการปล่อยให้จิตมันมีปัจจยาการสืบเนื่องออกไป
เพราะนั้นมันจึงแสดงอาการต้านทาน ไม่ยอม ขัดขืน
แข็งขืน ..จึงรู้สึกว่ามีเราไม่พอใจ มีเราเป็นทุกข์ มีเรารู้สึกเสีย
รู้สึกไม่ได้เป็นดั่งที่คุ้นเคย...เท่านั้นเอง
ถ้าเราข้ามผ่านอารมณ์นี้...แรกๆ ข้ามอารมณ์พวกนี้ได้
ล้มมันได้นี่ กำลังหรือรากฐานของสมาธิก็จะมากขึ้นเรื่อยๆ
เรียกว่าจิตจะมีความแข็งแกร่งขึ้นในระดับสมาธิ
แต่ยังได้ชื่อแค่ว่าเป็นผู้ที่หรือเป็นจิตที่แข็งแกร่งอยู่ในระดับสมาธิ ยังไม่ได้เป็นจิตที่แข็งแกร่งเหมือนแผ่นดินในระดับของปัญญา …แต่ว่าต้องมีความแข็งแกร่งในระดับของสมาธินี้ก่อน
มันจึงจะไปสร้างความแข็งแกร่งของจิตในระดับปัญญา
คือปล่อยวาง เข้าใจ ยอมรับโดยสมบูรณ์ โดยหมดจด โดยไม่มีเงื่อนไข
โดยไม่มีลังเลสงสัย โดยไม่เสียดาย ไม่อาวรณ์ ...มันจะถึงปัญญาขั้นนั้นต่อไป
แต่ตอนนี้มันอยู่ในภาวะที่ล้ม
สงบราบคาบด้วยอำนาจของสมาธิเท่านั้นก่อน ...แต่มันจะต้องไปตามขั้นตอน
เราจะต้องสู้กับจิตตรงนี้ก่อน ไม่ตามมัน ไม่ให้มันมีอำนาจเหนือสมาธิ เหนือรู้ตัว
เหนือกายปัจจุบัน
ต้องไม่ให้มันเหนือกว่า แล้วก็พอกพูน
พากเพียร ต่อเนื่องไป ...ยากก็ยากแหละ มันไม่ใช่ของง่ายหรอก ยากทั้งนั้นแหละ
โดยเฉพาะผู้ที่ติดข้องในอารมณ์นี่
ปุถุชนนี่คือผู้ที่หนาแน่นในอารมณ์
แล้วก็เป็นผู้ที่ติดข้องในอารมณ์ มันยากทั้งนั้นแหละ ...ไม่ได้แปลว่าปุถุชนเป็นผู้ที่สะดวกดายในการรับอารมณ์นะ
มันเป็นผู้ที่ไม่ยอมผ่านอารมณ์ได้ง่ายๆ
แล้วไม่ยอมให้อารมณ์นั้นผ่านไปง่ายๆ
หรือมันจะอยู่โดยปราศจากอารมณ์มิได้ ...เพราะมันเป็นผู้ที่เรียกว่าหนาแน่นด้วยกิเลส
มันจึงจะคุ้นเคยกับการที่อยู่ด้วยอารมณ์ มีอารมณ์เป็นที่อยู่ อยู่ตลอดเวลา
จึงเป็นเรื่องที่ยากในเบื้องต้น
ยากที่จะล้มจิตลง โค่น...ให้มันราบ ให้มันเรียบ ให้มันไม่ชูคออ้าปากขึ้นมา
เงยหน้าอ้าปากขึ้นมา ...มันก็ศิโรราบ ค่อยๆ ศิโรราบลงมา
แต่ระหว่างศิโรราบ นี่ต้องใช้กำลัง ค่อยๆ
ใช้กำลัง อึดอัดคับข้อง เสียเปรียบ ไม่ได้ดั่งใจ ไม่เป็นอย่างที่คาดไว้
แล้วก็เขาก็ยังอย่างงั้นอย่างงี้ซ้ำซากอยู่ต่อไป ...นี่ เราจะต้องยอมอยู่อย่างนี้ตลอดเวลา
จนจิตมันเกิดความราบคาบในระดับสมาธิ
แล้วมันจึงจะค่อยๆ ออกมารู้ออกมาเห็นในอาการของขันธ์ ในอาการของกาย
ในเหตุแห่งขันธ์ ในเหตุแห่งกายที่กำลังปรากฏอยู่ ซ้ำลงไปอีกทีหนึ่ง
จึงก่อให้เกิดความแยกแยะ ความเข้าใจ
วิจยธรรมในขันธ์ วิจยธรรมในกาย ออกจากสิ่งที่จริงและไม่จริง ออกจากความปรุงแต่งและไม่ได้ปรุงแต่ง
โยม – มันต้องยอมไปเรื่อยๆ หรือครับอาจารย์
พระอาจารย์ – ยอมจนกว่า "เรา" จะตาย หรือ "เรา" จะหยุด หรือ "เรา" จะสงบ แล้วมันจะเกิดความยอมด้วยความยินยอมต่อไป ...แต่ตอนนี้มันยอมแบบไม่ยินยอม
โยม – มันยังสู้อยู่หรือครับ
พระอาจารย์ – นั่นน่ะมันต้านกันอยู่
กิเลสมันต้านกับอำนาจของสมาธิปัญญาอยู่ ...เพราะนั้นตรงส่วนที่มันต้านอยู่นี่
ส่วนมากเราจะแพ้มัน ศีลสมาธิปัญญามันจะแพ้อยู่แล้ว...จะแพ้มากกว่าชนะ
แต่ถ้าเป็นผู้ที่มีความตั้งใจใส่ใจ
พากเพียรต่อเนื่อง สม่ำเสมอไม่ขาดสาย ...ต่อไปจะเห็นเค้าลางของการที่ว่าชนะมากกว่าแพ้..มากขึ้น กำลังมันจะมากขึ้น ค่อยๆ มากขึ้น
แต่คราวนี้ถ้าเป็นผู้ที่มีความเพียรน้อยหรือว่ามีความท้อถอยนี่
มันจะยอมเลย ...พอมันแพ้ไม่กี่ครั้งนี่ สู้เหมือนกัน แต่แพ้ทุกครั้ง
สู้เหมือนกันแต่แพ้ ...มันจะยอมเลย
ยอมให้มันเป็นไป กลืนกินเหมือนเดิม
เป็นไปอย่างเดิม คือยอมทิ้งศีลสมาธิปัญญาซะก่อน ...เนี่ย ที่ว่ามันไปไม่ถึงไหน ไปไม่รอด
ไปไม่พ้น ข้ามไม่พ้น
เพราะนั้นมันแค่ก้าวข้ามไปสู่จุดที่เรียกว่าสมาธิยังไม่ได้เลย
ยังไม่ถึงจุดที่จะเป็นการก้าวข้ามไปสู่ปัญญาเลย ...มันถึงแค่ศีล แค่สติ...ก็ลำบากแล้ว อย่างนั้น
ยิ่งเกิดเรื่องราวมา
แล้วมันเกิดอาการที่มันดื้อดึงดันออกไป ที่จะแสดงอารมณ์ อาการ ...มันก็ล้มแล้ว
ก้าวไม่ถึงสมาธิแล้ว ก้าวไม่ถึงจิตตั้งมั่นเป็นกลางแล้ว
แค่นี้ ไม่ต้องพูดถึงปัญญาญาณเลย ...มันก้าวไม่ถึงเลย ไม่มีโอกาสเอื้อม อาจเอื้อมถึงได้เลย
โยม – ก้าวไม่ถึงก็ต้องยอมหรืออาจารย์
พระอาจารย์ – ยอมอย่างเดียว อดทนอย่างเดียว
ถึงบอกว่าอดทนหรือขันตินี่เป็นรากฐาน รากเหง้าหนึ่ง ...ถ้าไม่ทนน่ะ
มันไม่มีทางเกิดสัมมาสมาธิได้เลย
มันจะตามใจอยาก ตามใจฉัน
ตามใจเราอยู่ตลอดเวลา ให้ได้ดั่งใจเรา ดั่งความอยาก ดั่งความปรารถนาของเรา อยากจะทำอะไรก็ทำ อยากจะพูดอะไรก็จะพูด อยากจะมีกิเลสอะไรก็แสดงกิเลสอย่างนั้น
นี่มันจะตามอยู่ตลอดเวลา
มันไม่มีทางที่จะตั้งมั่นได้ด้วยจิตที่เป็นกลางได้เลย ...ถ้ายังข้ามไม่ถึงจุดนี้แล้วสร้างหรือฟูมฟักสติให้เกิดศีล
ฟูมฟักศีลให้เกิดสมาธิในระดับนี้
มันจะไม่สามารถฟูมฟักสมาธิจนถึงระดับปัญญา
คือความรู้แจ้งเห็นจริงในกองขันธ์...ที่ตรงนี้มันจะเกิดคำว่าเบ็ดเสร็จ
ปัญญานี่เป็นตัวเบ็ดเสร็จ เบ็ดเสร็จในการละและการเลิก เบ็ดเสร็จในการถอดถอนกิเลส
เพราะนั้นตัวสมาธินี่ยังเป็นแค่ราบคาบเท่านั้น ศิโรราบ นอบน้อม แต่ยังไม่ยินยอมโดยสมบูรณ์ เข้าใจมั้ย
อยู่ในระดับนี้เอง ...แต่ว่าในระดับสมาธินี่
มันก็จะมีความสุขในระดับของมัน ในการที่กิเลสไม่อาจหาญขึ้นมา
ต่อไปนะ
มันจะเข้าไปถึงปัญญาจนถึงขั้นละเลิกเพิกถอนได้แล้ว ...มันก็จะมีความสุขในระดับของปัญญา
ที่ไม่มีกิเลส ที่เป็นอิสระ...ต่อไป
เพราะนั้น ความสุขในศีลก็ระดับหนึ่ง
ความสุขด้วยสมาธิก็ในระดับหนึ่ง ความสุขในระดับของปัญญาก็ยังอีกระดับหนึ่ง ...แล้วเราดูเลยว่าเราขาดขั้นตอนไหน
เราอ่อนด้อยบกพร่องในขั้นตอนไหน
ไอ้ตอนนี้เราพูดถึงขั้นตอนสมาธินะ
เรายังไม่ได้พูดถึงขั้นตอนที่ไม่รู้ตัวเลยนะ เห็นมั้ย ไอ้ขั้นตอนนัั้นคือขั้นตอนแรก
คือสติกับศีล...ถ้ายังไม่มีตัวนี้ ไม่ต้องพูดถึงสมาธิ
มันไม่มีทางเลยจะมาต่อสู้ต่อกรกับอารมณ์ของกิเลส ที่กำลังเห็นต่อหน้านี่ มันก็เป็นแบบ...มึงเอากูแน่เลยๆ กูต้องเอามึงก่อน ...เนี่ย
มันไม่มีทางจะต่อกรกับตรงนี้ได้เลยนะ
(ต่อแทร็ก 14/32 ช่วง 2)
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น